|
||||
| English | 2010 valens.nl |
|||
|
B E W O O R D E N
Woorden met BE- lijken iets rustigs te hebben. Bekijken, bezien, beleggen. Bevinden, belijden,
behalen.
“Wat bedoelen we nu precies?” is communicatiever dan: “Wat is ons doel?” En minder convergerend. Meer ruimtescheppend en ruimtezoekend. Verkennend, maar wel op weg. Naar meer en andere
inzichten.
Een doel duidt op een
aankomstoriëntatie. En bedoeling op een
intentie. Een drive. Een doel duidt op een
vertrekoriëntatie. Een bedoeling op een
verankering in het hier en nu.
Bestuur is ook een BE-woord. Ook al zoiets rustigs. Operaties houden tempo, strategie is slim en resultaatgericht. Maar bestuur is rustig en wijs. Meer Broeders. Meer Wijers.
Laten we de BE-woorden eens nader bezien. Beschouwen. Bevragen. Er blijken werkwoorden met BE-, maar ook zelfstandige naamwoorden: belang, beleid, bewust en bewind bijvoorbeeld. In mijn ogen nogal strategische woorden. Om niet te zeggen:
bestuurlijke. Onder de werkwoorden zijn er ook wel een aantal die wat operationeel aandoen. Bemannen, belonen, beginnen. En besturen. Maar dan van een Audi. En niet van een
onderneming.
De meeste BE-volgwoorden betekenen zelfstandig ook wat. Lasten, leggen, spreken en schikken bijvoorbeeld. Maar leid, neden, wust en zwijken doen vooral Bommeliaans aan. Licht Kweetal zelfs.
Google geeft weinig kennis over de functie van BE- bij woorden. Daar moet toch een promotie inzitten. Zoals ook bij AAN-. Aankopen klinkt plechtiger en groter dan kopen. BE- en AAN-woorden liggen misschien wel dicht tegen makelaars- en bankierstaal aan. Beroepen die niet bekend
staan om hun flitsende tempo. Niet zoekende operationele woorden blokkeren verdieping van inzichten. Ze leiden tot snel klaar, en alle neuzen dezelfde kant op. Grote stappen snel thuis.
Of het liefst het huis helemaal niet uit. Vliegen, vallen, slaan en kijken, zijn plastic afgietsels van: bekijken, beslaan, bevallen
en bevliegen. Het lijkt een van de taken van de bestuurder om BE-taal te bevorderen. Als tegenwicht tegen al te
rap rekenen, staan en tekenen.
Amsterdam, 12 september 2010 Paul Valens
B e r g e n o p Z o o m | B o r o d i n o d e n k e n | B e s p r e k i n g e n B e s t g u e s s | B e r u s t i n g | B i j z a k e n | B e z o r g e n | B e z o r g d
Bericht van Bas Leerintveld 13092010
Paul, Leuk stukje. Be-woorden hebben inderdaad iets beschouwends, zoals re-woorden iets repeterends hebben, en ont-woorden iets ontkennen.
Ik kan dan in ieder geval
de e-ANS aanraden:
Om het goed te begrijpen
(weer een! ;-)) is het handig als je wat weet over overgankelijke en onovergankelijke
werkwoorden. Misschien ten overvloede, maar als het gaat over overgankelijke en onovergankelijke werkwoorden als grondwoord, dan bedoelen ze werkwoorden waaraan je iets extra's kunt meegeven, een lijdend voorwerp
bijvoorbeeld. "Discussiëren" is bijvoorbeeld een onovergankelijk werkwoord want je kunt niet zeggen: (*) "We discussiëren
het boek". "Schrijven" is een overgankelijk werkwoord want je kunt zeggen: "We schrijven het
boek". Het voorvoegsel 'be-' maakt
van een onovergankelijk werkwoord 'discussiëren', een overgankelijk werkwoord
'bediscussiëren'. De e-ANS heeft ook
informatie over ge-, ont-, ver-, etc. En verder alles wat je
wilde weten over de Nederlandse grammatica maar nooit durfde te vragen. ;-)
|
|
||
